Het Gerechtshof ’s-Hertogenbosch heeft zich in zijn uitspraak van 15 juli 2026[1] uitgelaten over de verzuimboete ex artikel 67a AWR. Alhoewel de uitspraak gaat over een boete van een relatief gering bedrag, verdienen de opmerkelijke overwegingen van het Gerechtshof een plaats in deze On The Spot.

Aan belanghebbende is een ambtshalve aanslag IB/PVV opgelegd, met een verzuimboete wegens het niet doen van aangifte. Bij het Gerechtshof stond alleen deze verzuimboete ter discussie. Belanghebbende was woonachtig in Duitsland en had inkomen uit Nederland. Voor het jaar 2016 deed belanghebbende geen aangifte, terwijl hij daartoe wel zou zijn uitgenodigd, herinnerd en aangemaand. Belanghebbende stelt de uitnodigings- en aanmaningsbrief niet te hebben ontvangen.[2] In die betwisting ligt de betwisting van de verzending van de brief besloten.[3] De Inspecteur heeft ter bewijsvoering van zijn standpunt dat desbetreffende brieven zijn verzonden, verzendrapportages overgelegd waaruit blijkt dat deze aan PostNL ter verzending zijn aangeboden. Wat nu?

Vooropgesteld wordt dat voor het opleggen van een verzuimboete wegens het niet doen van een aangifte, is vereist dat de aanmaning op het adres van de belastingplichtige is bezorgd of ontvangen.[4] Nu een verzuimboete een punitieve sanctie is, geldt daarvoor de bewijslat van doen blijken. Met andere woorden: de beboetbare gedraging moet buiten redelijke twijfel vast komen te staan.[5] Met het overleggen van de verzendrapportages heeft de inspecteur weliswaar aannemelijk gemaakt dat de uitnodigings- en aanmaningsbrief zijn verzonden, maar daarmee is niet buiten redelijke twijfel vast komen te staan dat deze brieven door belanghebbende zijn ontvangen. De Rechtbank vernietigde daarom de verzuimboete. Terecht als u het mij vraagt.

De Inspecteur stelde echter hoger beroep in en de kwestie van de verzuimboete ad € 369 werd aan het Gerechtshof ’s-Hertogenbosch voorgelegd. Het Hof overwoog:

“Niet in geschil is dat het door de Inspecteur voor de verzending van de aanmaning gebruikte adres ( [adres] , [postcode] te [woonplaats] (Duitsland) het adres van belanghebbende is. Met de door de inspecteur ter zake van de verzending van de aanmaning overgelegde verzendrapportage is buiten redelijk twijfel vast komen te staan dat de aanmaning op 25 januari 2018 ter verzending is aangeboden aan PostNL voor verzending naar het adres van belanghebbende. Hieruit vloeit redelijkerwijs het vermoeden voort dat belanghebbende de aanmaning heeft ontvangen dan wel dat die op zijn adres is aangeboden. Belanghebbende heeft echter steeds gesteld dat de aanmaning, en overigens ook de uitnodiging en de herinnering tot het doen van aangifte, niet te hebben ontvangen. De inspecteur heeft dit niet weersproken. Het hof acht de consistente verklaringen van belanghebbende geloofwaardig, mede in het licht van de overige door hem geschetste feiten en omstandigheden ten aanzien van de onbetrouwbare postbezorging op zijn adres en de onweersproken verklaring van belanghebbende dat hij bij de Duitse politie aangifte heeft gedaan van het herhaaldelijk niet ontvangen van poststukken.”[6]

Tot zo ver geen verrassingen. Van belanghebbende wordt verlangd dat hij het vermoeden van ontvangst – welk vermoeden voortvloeit uit de verzending – ontzenuwt. Dat heeft belanghebbende gedaan door het een en ander te verklaren over de postbezorging. Die verklaringen achtte het Gerechtshof geloofwaardig en dus was niet overtuigend aangetoond dat de brieven door belanghebbende zijn ontvangen.

In principe is daarmee geen plaats meer voor een boete ex artikel 67a AWR. Dat is – conform de standaard jurisprudentie van de Hoge Raad – “indien zulks [het niet-ontvangen van de aanmaning; toevoeging MP] het gevolg is van aan de belastingplichtige toe te rekenen omstandigheden.”[7]

Het Hof overweegt dat van dergelijke omstandigheden sprake is. Belanghebbende heeft namelijk verklaard al langere tijd geen poststukken te ontvangen en dus meende het Hof dat van belanghebbende mocht worden verwacht “dat hij maatregelen zou nemen om er voor zorg te dragen dat de poststukken hem wel bereiken”.

En daar wringt wat mij betreft de schoen. Belanghebbende is woonachtig op het ingeschreven adres. De brieven worden volgens verzendrapportages ook aan dat adres toegezonden. Geen vreemde ‘adresconstructies’, geen situatie waarin sprake is van het niet ophalen van op postpunten afgeleverde brieven of het gebruik van niet bestaande adressen dus. Wel een haperende postbezorger die zijn taak blijkbaar niet naar behoren uitvoert. Belanghebbende heeft zelfs aangifte gedaan bij de Duitse politie omdat hij herhaaldelijk poststukken niet ontving. Het Hof overweegt echter dat belanghebbende “geen maatregelen heeft genomen om te voorkomen dat poststukken hem niet bereiken.”[8] Het Hof geeft zelfs nog een voorbeeld van wat belanghebbende dan had kunnen doen: belanghebbende had er ook voor kunnen kiezen “een postbus als postadres in Duitsland te nemen.”[9]

De inhoud van de weerlegging van het bewijsvermoeden door belanghebbende leidt uiteindelijk tot toerekening aan belanghebbende door het Gerechtshof. Nu belanghebbende aangifte had gedaan bij de Duitse politie acht ik die overweging van het Hof te kort door de bocht. Belanghebbende heeft – nu hij herhaaldelijk geen post ontving – aangifte gedaan bij de Duitse politie. Het Hof achtte dat te weinig en verlangt een actievere opstelling van belanghebbende ter voorkoming van het verzuim.  De uitspraak van het Hof vind ik moeizaam nu belanghebbende zijn verweer eigenlijk te goed heeft gevoerd. Met zijn verklaring heeft hij het vermoeden van de ontvangst van de brieven ontzenuwd, maar als gevolg van de geloofwaardige verklaring verlangt het Hof aldus ook de actievere houding van belanghebbende. De actie die het Gerechtshof van belanghebbende verlangt – het nemen van een postbus – acht ik wel heel veel gevraagd van belanghebbende. Belanghebbende heeft namelijk actie ondernomen en daarmee zou geen sprake moeten zijn van toerekenbaarheid. Het gaat er niet om dat belanghebbende alle mogelijke acties onderneemt, maar dat hij de in redelijkheid van hem te verlangen acties onderneemt. De aangifte bij de Duitse politie zou in dit geval voldoende moeten zijn om aan die lat te voldoen.

[1] Gerechtshof ’s-Hertogenbosch 15 juli 2026, ECLI:NL:GHSHE:2026:1853.

[2] Rechtbank Zeeland-West-Brabant 7 november 2024, ECLI:NL:RBZWB:2024:7667, r.o. 5.17.

[3] Hoge Raad 17 juni 2022, ECLI:NL:HR:2022:875, r.o. 2.5.1.

[4] Hoge Raad 23 maart 2007, ECLI:NL:HR:2007:BA1263, r.o. 3.2.

[5] Zoals ook de Rechtbank overwoog in rechtsoverweging 5.18.

[6] Gerechtshof ’s-Hertogenbosch 15 juli 2026, ECLI:NL:GHSHE:2026:1853, r.o. 4.8.

[7] Hoge Raad 23 maart 2007, ECLI:NL:HR:2007:BA1263, r.o. 3.2.

[8] Gerechtshof ’s-Hertogenbosch 15 juli 2026, ECLI:NL:GHSHE:2026:1853, r.o. 4.9.

[9] Gerechtshof ’s-Hertogenbosch 15 juli 2026, ECLI:NL:GHSHE:2026:1853, r.o. 4.8.